her gune bir hayvan 1Yeryüzünü dev bir ağaç olarak düşündüğümüzde, hayvanların payına tamı tamına 1.318.000 yaprak düşüyor. Bu yaprakların 1.265.500’ü omurgasız hayvanlara, 52.500’ü ise omurgalı hayvanlara ayrılmış. Omurgalı hayvanların yaprakları da farklı dallara ayrılıyor: 25.100 balık, 9.800 kuş, 8.000 sürüngen, 4.960 ikiyaşayışlı ve 4.640 memeli. (Kaynak: Yaşam Ağacı)

Benim aklım hayalim almıyor bunca türü. Bu türleri tek tek inceleyip sınıflayan biolog, zoolog gibi bilim insanlarının ne tür bir deli çalışmaya giriştiklerini de kafamda canlandıramıyorum. Yetmezmiş gibi, daha kısa süre önce Surinam’da 60 yeni tür keşfedilmiş. Muhtemelen önümüzdeki zamanda benzer haberler yapılmaya, bilim insanları yepyeni türler keşfetmeye (bu arada insan denen tür pek çok canlının neslini kurutmaya) devam edecek.

Hayvanlara ilgi duyan biz sıradan insanların bu binlerce türü tek tek görüp bilmemiz, tanımamız herhalde mümkün olmaz. Bu işi kolay ve zevkli bir hale getirmenin yolu ise “Her Güne Bir Hayvan” adlı kitabı okumaktan geçiyor.

her gune bir hayvan 4Kitapta gündelik hayatımızda çok sık karşılaştığımız, ismine ya da cismine aşina olduğumuz hayvanlardan tutun da koelakant, taşemen ya da gagalımemeli gibi ismi de, cismi de garip yaratıklara kadar pek çok hayvana yer verilmiş. Her bölümün başlığı söz konusu hayvana dair bir sorudan oluşuyor. Bu sorular doğrudan hayvanın fiziksel özellikleri ya da davranış biçimleri ile (1 Ocak – Filin hortumu ne işe yarar?, 18 Ağustos – Lamalar neden tükürür?, 12 Eylül – Yengeçler neden yan yan yürür?); hayvanlar âlemine ilişkin efsanelerle (4 Nisan – King Kong efsanesinin kaynağı nedir?, 20 Temmuz – Denizde canavar var mıdır?); nesli tükenmiş hayvanlarla (26 Haziran – Mamutlar neden o kadar kıllıydı?, 1 Temmuz – Stegosaurusun sırtında neden kabuklar vardı?); içinde hayvanların geçtiği atasözü ve deyimlerle (2 Mart – Kimlere “yılan dilli” denir?, 24 Kasım – “Her horoz kendi çöplüğünde öter ne demek?) ve farklı kültürlerle (28 Ağustos – Neden hayvan mumyaları vardır?, 27 Kasım – Neden Hinduların bir fil tanrısı vardır?) ilgili olabiliyor.

her gune bir hayvan 2Bu kitap çok keyifli ev etkinlikleri barındırıyor bence. Tayga büyük olsaydı onunla şunları yapardım: Bir kere bu kitabı alır, yılboyunca ikamet edeceği, el altında bir yere koyardım. Sonra 365 gün boyunca, her sabah uyandığımızda (ya da belirleyeceğimiz bir satte) kitabı açar, o günün tarihine gider ve günlük hayvanımızı okurdum (günlük yıldız falı gibi!) Gün içinde de günün hayvanı ya da onun anlatılan özelliği ile ilgili çeşitli etkinlikler uydururdum. Örneğin “24 Ocak – Goriller neden göğüslerine vurur?” başlığını okuduğumuz günü goril davranışları sergileyerek geçirirdim. Tayga yemeğini yemediğinde rahatsızlık mı duydum? Böğürüp göğsümü yumruklardım. Beni odasına mı çağırdı? Goril gibi seke seke giderdim yanına. “4 Ağustos – Posta güvercinleri yollarını şaşırmamak için ne yapar?” konusuna geldiğimiz gün ise evde mektup temalı bir şeyler yapabilirdim. Tayga’yı Yıldıray’la benim aramda posta güvercini gibi kullanmak, sevdiğimiz birilerine mektup yazmak vs. Her hayvanla ilgili fazladan araştırma yapmak, o hayvanın ilginç fotoğraflarını bulmak, o fotoğrafları kullanarak eğlenceli kolajlar yapmak ya da aklınıza gelen başka her tür fikir… Konu hayvanlar olduğunda sanırım yapılabilecek binlerce fikir gelir insanın aklına.

Kareli kağıdıyla bir defter gibi tasarlanan, farklı yazı fontlarıyla hareketlenen ve her maddeye sevimli bir illüstrasyonun eşlik ettiği “Her Güne Bir Hayvan” ilginç bilgilerle dolu bir hayvan albümü. Kitapta eksikliğini duyduğum tek şey bir dizininin olmaması… Sevdiğiniz ya da özellikle merak ettiğiniz bir hayvanla ilgili bilgileri bulmanızı biraz zorlaştırıyor bu durum. Onun yerine upuzun bir içindekiler listesiyle idare etmeniz lazım.

her gune bir hayvan 3

YKY kitabı 9-12 yaş için etiketlendirmiş. Bir kere o 12’yi atalım oradan. Hayvanlarla ilgilenen 12 yaş üstü herkesin ilgisini çekebilecek bilgiler var kitapta. Kanımca 9 yaş alt sınırı da kitabın içerdiği bilgi yoğunluğu yüzünden belirlenmiş. “Benim çocuğumun yaşı küçük ama kendisi hayvan delisi bir insan. O yüzden ona buradan seçmece bölümler okurum ben,” diyorsanız da hiç durmayın, alın kitabı. Çocuğunuzu en iyi siz tanırsınız.

Yılın neredeyse iki ayını geride bıraktık; ama yılın geri kalanını oyuna dönüştürmek için önünüzde hâlâ 313 madde var. İyi eğlenceler!

Bu kitaplar da ilginizi çekebilir:

 

her gune bir hayvan - kapakHer Güne Bir Hayvan
Özgün adı: Dis Pourquoi …le cochon a la queue en tire-bouchon?
Yazan:Éric Mathivet
Resimleyen: Laurent Richard, fabrice Mosca, Romain Guyard
Çeviren: Orçun Türkay
Yaş grubu: 9+
YKY, 2012, 192 sayfa, karton kapak
ISBN: 978-975-08-2693-1