427181_2Meslekler konusu çocukların ilgisini çeken ama anlaşılması zor bir konu olabiliyor. Her sabah evden çıkıp bir yerlere giden, akşamın bir saati bir yerlerden dönen ve çoğunlukla yorgun olan, zamanı hiçbir şeye yetmeyen anne babaların “iş” dedikleri şey çocuklar için tam bir muamma olabilir. Anne babaların, çocukların kavrayabileceği biçimde işlerini anlatmaları da kolay olmayabilir. Meslekleri anlatan çocuk kitapları tam da bu nedenle üretiliyor.

Çocuklara meslekleri anlatan kitaplara temkinli yaklaşıyorum. Bazılarının anlatımı çok kısır ya da teknik oluyor, bazıları çok bilinen mesleklere neredeyse teknik sayılabilecek açıklamalar getirmekle yetiniyor, bazılarıysa bir işi isteyerek ve keyifle yapmanın önemine değinmiyor bile. Bu alandaki çocuk kitaplarında da çeviri yayınlar baskın çıkıyor. “Dünyayı Öğreniyorum” dizisi de çeviri kitaplardan oluşuyor.

435495_2Dizinin “Arkadaşım Postacı” adlı kitabında küçük kahramanımız, postacı arkadaşı Meryem’in peşine takılıyor ve bir mektubun postaya verildikten sonra hangi aşamalardan geçtiğine şahitlik ediyor. Doğal olarak, aklımıza hemen günümüzde kaç kişinin “mail” değil de mektup yazıp postaladığı sorusu geliyor. Özellikle Türkiye gibi çocuklarının elinden akıllı telefonlar, tablet PC’ler düşmeyen yüksek teknoloji bağımlısı ülkelerde mektup yazmak, muhtemelen ilkokul öğrencilerinin derste maruz kaldıkları zorunluluklardan biridir. İtiraf etmeliyim ki, mektup yazmak için sakladığım kâğıtlara yıllardır dokunmadım. Neyse, karamsarlığı bir kenara bırakayım. “Arkadaşım Postacı”, eğer bir mektup yazacak ve postaya verecek olursak, mektubun hangi aşamalardan geçerek alıcıya ulaştığını güzelce anlatıyor. Mektubu yerine ulaştırmak için çalışan personel ve araç gereçler güzelce tanıtılıyor.

435490_2

“Arkadaşım Çiftçi”, bizi bir çiftliğe götürüyor. Konuğu olduğumuz çiftçi ailenin gerçekten büyük bir çiftliği var. Hayvanlar, tarlalar… Üstelik bu çiftliğin ihtiyacı olan elektrik, tarlaların çevresindeki rüzgâr santralinden geliyor! Çiftlik, ihtiyacı olan elektriği olabilecek en temiz yoldan elde ediyor. Hem zaten burası organik tarım yapılan bir çiftlik! Dizinin en sevdiğim kitabı “Arkadaşım Çiftçi” sanırım. Kitap boyunca bir çiftlikte kullanılan araç gereç ve makinelerle tanışıyoruz.

Dizinin bendeki kitaplarından biri futbola ayrılmış. “Arkadaşım Futbolcu”, mesleği futbol oynamak olan bir kişinin yaşamını anlatıyor. Bir futbolcunun maç günleri dışında neler yaptığına şahitlik ediyoruz. Kitap boyunca, futbol oyununun kurallarına da değinilmiş. İlginç bir sahne var kitapta. Rakip takımların izleyicileri, takımlarının renkleri ile donanmış halde aynı otobüse binerek, “barış” içinde stada gidiyorlar. Bildiğiniz gibi, bizim memleketin çoğu farklı çıkar gruplarının denetimindeki taraftar grupları “maça” değil adeta “savaşa” gider. Bunu da “Ölmeye, ölmeye geldik…” diye başlayan tekerlemeyle itiraf etmekten çekinmez. Biz bunun istisnasını Gezi Direnişi sırasında gördük: Rakip takımların taraftar grupları haksızlığa, zorbalığa karşı gücünü birleştirdi.

435493_2Dizinin bendeki “en sevmediğim” kitabı, “Arkadaşım Yarışçı”, bizi bir otomobil yarışçısının yaşamına konuk ediyor. Çocuklar bu konuyu seviyor olabilirler ama benim umurumda değil. Motorlu araçlarla yapılan ve özünde bir çevre felaketi olan bir etkinliğin hangi akla hizmet “spor” diye tanımlandığını anlamıyor olmam bir yana; ben henüz İstanbul Park adlı yarış pistinin iki yüzden fazla endemik bitkinin ve binlerce yaban hayvanın yaşam alanının ortasına matah bir işmiş gibi kondurulmasını sindirebilmiş değilim. Dolayısıyla dizinin bu kitabını kendi adıma yok sayıyorum.

Dizinin bende olmayan kitapları şunlar: “Arkadaşım Kaptan”, “Arkadaşım Dişçi”, “Arkadaşım Balerin”, “Arkadaşım İtfaiyeci”, “Arkadaşım Aşçı” ve “Arkadaşım Makinist”.

Umarım he çocuk sevdiği mesleği ve o mesleği yapma fırsatını bulur.

Bu kitapları da okumak isteyebilirsiniz:

Dünyayı Öğreniyorum Arkadaşım Çiftçi
Özgün Adı: Ich hab Freunde, die sind Bauern
Yazan: Susanne Schürmann
Resimleyen: Ralf Butschkow
Çeviren: Ayça Sabuncuoğlu
Yaş grubu: 6+
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2013, karton kapak, 24 sayfa
ISBN: 978-605-360-910-0
.Dünyayı Öğreniyorum Arkadaşım Postacı
Özgün Adı: Ich hab eine Freundin,  die ist Briefträgerin
Yazan ve resimleyen: Ralf Butschkow
Çeviren: Ayça Sabuncuoğlu
Yaş grubu: 6+
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2013, karton kapak, 24 sayfa
ISBN: 978-605-360-911-7
Dünyayı Öğreniyorum Arkadaşım Futbolcu
Özgün Adı: Wir haben einen  Freund, der ist Fussballspieler
Yazan: Andreas Hoffmann
Resimleyen: Ralf Butschkow
Çeviren: Ayça Sabuncuoğlu
Yaş grubu: 6+
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2013, karton kapak, 24 sayfa
ISBN: 978-605-360-909-4