Charlie ve Lola Türkçe’de!

Birkaç yıl önce aklıma bir öykü gelmişti. Öyküyü kafamda kurgularken, görsel olarak da nasıl bir şey olacağına dair bir fikrim vardı: Kolajdan yararlanacaktım. Her zamanki gibi, aynı anda yetmiş iş birden yapmaya çalıştığım için, bu öykü de rafa kalktı. Neyse ki durduğu rafı biliyorum; bir gün sırası gelecek. Her neyse…

Günün birinde internette gezinirken iki karakterle karşılaştım. Charlie ve Lola adındaki bu iki kardeş, BBC’de gösterilen bir çizgifilmin kahramanlarıydı. Çok sıra dışı bir üslupları vardı ve desenler, dokular vs. KOLAJLA yapılmıştı. Zaman geçti ve bir gün baktım ki Charlie ve Lola DVD’leri çıkmış. Zaman biraz daha geçti ve size daha önce sözünü ettiğim Clarice Bean ile tanıştım. Clarice Bean’de Charlie ve Lola’yı anımsatan bir şeyler vardı. Meğer hepsinin yaratıcısı aynı kişi, Lauren Child’mış. Sonunda Lauren Child karakterleri karşıma bu kez yepyeni bir biçimde, “Charlie ve Lola” kitapları olarak çıktı.

Kitaplardan söz etmeden önce, isterseniz tanımayanlar için biraz Charlie ve Lola’dan söz edeyim. Charlie ve Lola iki kardeş. İkisinin huyları oldukça farklı; ama birbirilerini çok iyi dengeliyorlar. Küçük kardeş Lola kıpır kıpır, yerinde duramayan bir kız çocuğu. Abisi Charlie ise onun aksine, daha sakin ve sabırlı bir çocuk. İki kardeşin bana göre en dikkat çekici yanı birbirleriyle uzlaşabilmeyi biliyor olmaları. Ne yalan söyleyeyim, ben Lola kadarken, abimle o kadar da iyi geçinemiyordum. Kitapların iç kapağındaki yazıda bakın Charlie ve Lola nasıl tanıtılıyor:

Charlie’nin Lola adında bir kız kardeşi var. Lola pek ufak ve pek komik bir kız. Lola, kesip biçmekten, yapıştırmaktan, kalemiyle bir şeyler çizmekten, zıplamaktan çok hoşlanır; arkadaşı Lotta ile pembe süt içmekten de. Lola’nın bir arkadaşı daha var: Soren Lorensen. Ama gerçekte olmayan biri o, onu Lola’dan başkası göremez.

Charlie ile en iyi arkadaşı Marv ise füzeler yapmaktan ve uzaya gitmekten hoşlanırlar. Bunları yapmadıkları zamanlarda parkta Marv’ın sosis köpeği Sizzles ile oynarlar.

İlk kitap “Tam Olarak Neredeyiz Biz?” adını taşıyor. Öykü Lola’nın elleri ve ayakları üzerinde durup “Charlie, bak ben çadır oldum,” deyip, “Çadırda kimler yaşar?” diye sormasıyla başlıyor.  Charlie de başlıyor anlatmaya. Kâşiflerin çadırda yaşadığını; çıktıkları keşiflerde kızgın çöllere, kayalık kanyonlara, dağlara gittiklerini söylüyor. Lola da kâşif olmak istiyor. Bunun üzerine yanlarına gerekli olacak eşyaları alıp yola çıkıyorlar. “Kar fırtınalarından ve tropikal yağmurlardan geçip, ırmakları yürüyerek aşıp Amazon ormanlarına (evlerini bahçesine) varıyorlar. Çadır kurup bir şeyler içiyorlar. Heyecanlı kamp macerası, yağmurun başlamasıyla evde devam ediyor.

Birden yağmur başlıyor, ben “Ooo! Gerçek bir YAĞMUR ORMANI fırtınası,” diyorum. “Günlerce kalabiliriz burada!”

“Ama ben yağmurlu havadan hoşlanmam!” diyor Lola. “Annem dedi ki, yağmur yağarsa yukarı çıkabilirmişiz, Charlie.”

“Ama gerçek hayattaki kâşifler yağmur yağınca yukarı çıkmazlar.”

Lola da diyor ki, “Keşfe çıkınca kamp kurmaktan KESİNLİKLE hoşlanmıyorum. Hem ıslak hem de soğuk. İÇERİ girebilir miyiz? Lütfen?”

O sırada aklıma GERÇEKTEN iyi bir fikir geliyor. İçeri giriyoruz ; az sonra da evin İÇİNDE kamp kuruyoruz.

“Evet!” diyor Lola. “Tam bir ağaç evi kampı burası! Çok ÇOK heyecan verici.”

Hayal gücü kuvvetli çocukların bu kitabı sevebileceklerini düşünüyorum. Charlie ve Lola’nın sıradan eşyalarla, sıradan mekanlarda sıra dışı maceralar yaşamaları onların hayal gücünü de tetikleyecektir. Bu tür bir oyun alışkanlığı olmayan çocuklar ise, kendi hayal dünyalarını keşfedebilir; yepyeni oyun becerileri geliştirebilirler.

“Benim Düzenli Çıkartma Kitabım” adını taşıyan kitaptaysa Charlie ve Lola’nın odalarını toplama macerasına tanıklık ediyoruz. Kitapta Lola’nın ortalığı toplamaktan nefret ettiğini, odasının dağınık değil “saedce her şeyin düzgünce çevreye yayıldığını”, Charlie’nin ise düzenden hoşlandığını öğreniyoruz. Sonra yavaş yavaş odalarını yerleştiriyorar ve Lola’da düzenli olmanın nasıl bir şey olduğunu keşfediyor.

Her iki kitabın ortak özelliği içlerinde çıkartmaların olması. “Tam Olarak Neredeyiz Biz?”de yer alan çıkartmalar hediye olarak verilmiş. Kamp ve keşifle ilgili cümleler ve kitaptan seçilmiş figürler var. İsteyen istediği yere yapıştırabilir. “Benim Düzenli Çıkartma Kitabım”daki yüzden fazla çıkartma ise kitabı tamamlayıcı nitelikte… Öyküyle bağlantılı objeleri çıkartmalar arasından bulup kitabın içinde uygun yere yapıştırmak gerekiyor. Böylece çocukların kitapla etkileime geçmeleri sağlanmış. Ben bu tip oyunlu yöntemleri seviyorum. Çocukları kitap okumaya özendirmek için iyi bir yol…

Charlie ve Lola kitaplarından sonra yapılabilecek etkinlikler de çeşitli:

• Evdeki eşyalarla tıpkı Charli ve Lola ya da “Ay’a Yolculuk”taki ayıcığın kurduğu gibi “açık uçlu oyunlar”  kurabilirsiniz. İki sandalyenin veya çamaşır askısının üzerine atılacak bir örtünün altı pekala bir çadır olabilir.
• Kâşif olsaydınız siz yanınıza neler alırdınız? Çocuğunuzla bunun üzerine konuşup, sonra gerekli malzemeyi toplamak için evin içinde küçük bir “keşif” turuna çıkabilirsiniz.
• Kitaplarda kullanılan kolaj tekniğini kullanarak kendi resimlerinizi oluşturabilirsiniz. Eski dergilerden kesebileceğiniz fotoğraflar epey işinizi görecek.

Yazının başında da dediğim gibi iki kitap da Lauren Child’a ait… Yalnız kapaklarda “Orijinal Charlie ve Lola öykülerine dayanılarak hazırlanmıştır.” ve “Televizyonda görüldüğü gibi” diye iki ibare dikkatimi çekti. Kitabın künyesinde de “Samantha Hill’in yazdığı metin esas alınarak hazırlanmıştır. Çizimler Tiger Aspect’in ürettiği TV animasyonundan hazırlanmıştır.” diye iki cümle yer alıyor. Anladığım kadarıyla bunlar önce kitap olarak üretilmiş eserler değil. Gördüğü ilgi üzerine kitaplaştırılmış olmalı. Umarım Laren Child’in en başta yazdığı ve 10. yılı kutlanan üç Charlie ve Lola kitabı ile ekim ayında İngiltere’de yayımlanacak dördüncü kitap da yakın gelecekte dilimize çevrilir.

Hamiş: Charlie ve Lola için çok güzel bir web sitesi hazırlanmış. Buradan ulaşabilirsiniz.

Charlie ve Lola – Tam Olarak Neredeyiz Biz?

Charlie ve Lola – Benim Düzenli Çıkartma Kitabm

Tagged as: 3+, kardeş, keşif, kolaj, macera, resimli kitap